بيم و رعب در دل ايشان افكند و فرشتگان را فرستاد تا جنگ كردند و كافران را در دست مسلمانان مىنهادند . قال الحسين بن الفضل : معناه - فلم تميتموهم و لكن اللَّه اماتهم ، انتم اخرجتموهم و لكن اللَّه اخرج ارواحهم ، وَ ما رَمَيْتَ إِذْ رَمَيْتَ وَ لكِنَّ اللَّهَ رَمى مراد نه نفى رمى است از مصطفى ( ص ) ، بل كه خبر ميدهد جلّ جلاله كه آن يك كف خاك كه تو افكندى رمى از تو بود و رسانيدن از ما ، و گر نه كجا صورت بندد ؟ و چه ممكن شود كه بشرى مشتى خاك بر روى لشكرى بدان انبوهى زند و به اندازه يك ذره از آن خطا نشود كه همه در چشمهاى ايشان شود ؟ اين جز در قدرت آفريدگار جلّ جلاله نيست . و قال ابو عبيدة : معناه - ما ظفرت و لا اصبت ، و لكن اللَّه عزّ و جل اظفرك و صوّب رميك . اهل معانى گفتند : كه اللَّه تعالى اضافت قتل و رمى با خود كرد از روى ايجاد و اختراع نه از روى مباشرت فعل و تحريك اعضاء . مذهب اهل حق آنست كه افعال و حركات بندگان از روى آفرينش تعلق بقدرت قديم دارد جلّ جلاله ، همه آفريدهء اوست و بارادت و مشيت اوست . يقول اللَّه تعالى اللَّهُ خالِقُ كُلِّ شَيْءٍ ، وَ اللَّهُ خَلَقَكُمْ وَ ما تَعْمَلُونَ . و از روى اكتساب تعلق به بنده دارد . كه ربّ العزّة در وى قدرت و حركت و اختيار آفريد تا بان قوت و قدرت محدث كه در وى آفريده از روى كسب آن فعل حاصل كرد . و شرح اين مسئله دراز است و درين موضع بيش ازين احتمال نكند . قراءت شامى و حمزه و كسايى و لكن اللَّه رمى - بتخفيف نون و رفع اللَّه است ، باقى بتشديد نون خوانند و نصب اللَّه و وجه اين همان است كه در سورة البقرة رفت : - وَ لكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ ، وَ لِيُبْلِيَ الْمُؤْمِنِينَ . اين معطوف است بر آن كه - لِيُحِقَّ الْحَقَّ وَ يُبْطِلَ الْباطِلَ وَ لِيَرْبِطَ عَلى قُلُوبِكُمْ و المعنى - و ليعطى المؤمنين منه عطاء حسنا . إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ لدعائهم عليم بنيّاتهم . ذلِكُمْ اى - ذلكم الامر و البيان من القتل و الرّمى و الابلاء الحسن ، وَ أَنَّ اللَّهَ مُوهِنُ اى و اعلموا أَنَّ اللَّهَ مُوهِنُ كَيْدِ الْكافِرِينَ و قيل : - ذلكم اى فعل اللَّه الذى شاهدتموه . و يجوز ان يكون خبر مبتداء محذوف ، اى - الامر ذلكم وَ أَنَّ اللَّهَ مُوهِنُ كَيْدِ الْكافِرِينَ - بابطال حيلهم و إلقاء الرعب فى قلوبهم و تفريق كلمتهم و نقض ما ابرموا . قراءت حجازى و ابو عمرو موهّن بتشديد است و تنوين ، باقى بتخفيف